سیستم مالتی پلکس خودرو چیست؟ و چه کاربردی دارد؟

سیستم مالتی پلکس خودرو چیست؟ و چه کاربردی دارد؟ صنعت خودروسازي، به عنوان یکی از عرصه‌های بزرگ در جهان، همواره در تلاش برای پیشرفت و همگام شدن با فناوری های نوین است. تغییرات بسیار زیادی که در این صنعت اتفاق افتاده است، نشانگر تمامیت و قدرت نوآوری در این صنعت است. یکی از مواردی که بهبودی بسیار مهم را به دنبال داشته و به تحولی چشمگیر در خودروها منجر شده است، ایجاد سیستم مالتی پلکس در خودروها است.

با سیستم مالتی پلکس خودرو بیشتر آشنا شوید!

سیستم مالتی پلکس، به معنای یک سیستم چند کاره است! این سیستم، اجزای خودرو را به بخش‌های مختلف تقسیم می‌کند، هر بخش به صورت مستقل عمل می‌کند، اما هدف نهایی آنها یکسان است یعنی روشن شدن، حرکت و توقف خودرو!

به علاوه، سیستم مالتی پلکس قابلیت فعال کردن امکانات دیگر خودرو را نیز دارد. به طور کلی، سیستم مالتی پلکس خودرو را به بخش‌های متعددی تقسیم می‌کند که هر بخش به طور مستقل عمل می‌کنند و سپس همگام می‌شوند تا هدف اصلی را دنبال کنند.

این سیستم در اواخر دهه ۱۹۸۰ توسط شرکت بوش آلمان اختراع شد و پس از انجام آزمایش‌های متعدد، به دلیل کارایی بالا و راحتی بیشتر در جهت ساخت و استفاده، مورد توجه زیادی قرار گرفت. به همین دلیل، سیستم مالتی پلکس در سراسر جهان طرفداران بیشماری جذب کرد و اکثر خودروها حتی تا به امروز از این سیستم بهره می‌برند.

در ایران نیز، با ورود پژو ۲۰۶، باراکدار اولین بار این تکنولوژی وارد شد و به دلیل مزایای فراوان آن، به خودروهای دیگری مانند پارس، سمند، سورن و غیره نیز اضافه شد. استفاده از سیستم مالتی پلکس در خودروها، علاوه بر بهبود عملکرد و راحتی رانندگی، امکانات پیشرفته‌ای را نیز به راننده ارائه می‌دهد.

آشنایی با سیستم مالتی پلکس خودرو

مزایای سیستم مالتی پلکس

سیستم مالتی پلکس مزایای بسیاری دارد که یکی از مهم‌ترین آنها، کاهش سیم کشی و تعداد اتصالات است. در گذشته، هر فرمان یا دستوری که بین یونیت کنترل الکترونیکی (ECU) و سنسورها ارسال می‌شد، نیاز به یک سیم جداگانه داشت که منجر به افزایش قابل توجه سیم کشی در خودرو می‌شد. اما با استفاده از سیستم مالتی پلکس و بهره‌گیری از واحد کنترل برق خودرو (BSI)، حجم سیم کشی به طرز قابل توجهی کاهش یافته است.

اکنون، تمامی داده‌ها و دستورات توسط BSI پردازش و انتقال داده می‌شوند و BSI در اکثر موارد یک سیستم با تعداد کمی سیم عمل می‌کند. ساده شدن سیستم‌ها و کاهش سیم کشی، کار را برای کارخانه‌ها و تعمیرکاران نیز آسان تر می‌کند. همچنین، از آنجایی که تمامی اجزا در سیستم مالتی پلکس الکترونیکی و هوشمند هستند، مدیریت و عیب یابی آنها به راحتی امکان‌پذیر است.

بررسی مزایای سیستم مالتی پلکس

در نتیجه کار تعمیرکاران همچنان آسان است. بنابراین، مزایای اصلی این سیستم شامل کاهش سیم کشی و امکان تعمیر و عیب ‌یابی آسانتر است. علاوه بر این، دیگر مزایای سیستم مالتی پلکس شامل موارد زیر است:

• افزایش عمر مفید قطعات الکترونیکی خودرو
• حفاظت از سیم‌ها در برابر اتصال کوتاه
• کاهش مصرف انرژی الکترونیکی خودرو
• حذف یا ادغام باکس فیوزها
• کاهش هزینه‌های تعمیر و نگهداری خودرو
• کاهش زمان و نیروی موردنیاز برای مونتاژ خودرو در کارخانه‌ها
• افزایش بهره‌وری خودرو به دلیل صرفه‌جویی در انرژی و انتقال بهتر داده‌ها
• کاهش قیمت نهایی خودرو برای کارخانه پیشرفته

معایب سیستم مالتی پلکس

هرچند که سیستم مالتی پلکس در خودروها مزایا و امکانات فراوانی را به همراه دارد، اما در برخی جنبه‌ها ممکن است معایبی نیز داشته باشد. برخی از معایب سیستم مالتی پلکس در خودروها عبارتند از:

• پیچیدگی

استفاده از سیستم مالتی پلکس به تکنولوژی پیچیده‌ای نیاز دارد و این ممکن است برای تعمیرکاران غیر متخصص سخت باشد. عیب‌یابی و تعمیر سیستم‌های پیچیده مالتی پلکس ممکن است زمان‌بر و گرانبها باشد.

• وابستگی به برق

سیستم مالتی پلکس برای کارکرد صحیح خود نیاز به تامین منابع برق مداوم دارد. در صورت قطعی یا مشکلی در تامین برق، کارکرد سیستم ممکن است مختل شود و عملکرد برخی از اجزا تحت تأثیر قرار گیرد.

• هزینه بالا

نصب، تعمیر و تعویض اجزا و تجهیزات مالتی پلکس هزینه‌بر است. قیمت قطعات الکترونیکی پیچیده و تخصص مورد نیاز برای تعویض قطعات و تعمیرات محدودیت‌هایی را دارد و ممکن است هزینه تعمیرات و نگهداری برای مالتی پلکس بیشتر از سیستم‌های ساده‌تر باشد.

• حساسیت به خرابی

به دلیل وجود سیم‌های کمتر و استفاده از اجزا الکترونیکی پیچیده، سیستم مالتی پلکس حساسیت بیشتری به خرابی‌های الکترونیکی و اشکالات فنی دارد. این ممکن است نیاز به تخصص بیشتری برای تعمیر و عیب‌یابی داشته باشد.

• هماهنگی با خودروهای قدیمی

در برخی خودروهای قدیمی‌تر، سیستم‌های الکترونیکی و سیستم مالتی پلکس هماهنگی بیشتری برای عملکرد بهینه نیاز دارند. این می‌تواند محدودیتی برای ارتقاء و به‌روزرسانی سیستم‌های قدیمی تر باشد.

معرفی معایب سیستم مالتی پلکس

نکات نگهداری و تعمیر سیستم مالتی پلکس

برای این که بتوانید سیستم مالتی پلکس را تعمیر و نگه داری کنید باید موارد زیر را رعایت کنید که شامل:

• نگهداری منظم

برای حفظ عملکرد بهینه سیستم مالتی پلکس، توصیه می‌شود به نگهداری منظم آن توجه کنید. این شامل انجام بازرسی های دوره‌ای و تعویض قطعات یا کالیبراسیون آنها است. بررسی سیم‌ها، اتصالات و قطعات الکترونیکی نیز از اهمیت ویژه برخوردار است.

• دنبال کردن دستورالعمل تولید کننده

برای تعمیرات و نگهداری سیستم مالتی پلکس، مهم است که راهنمایی‌های تولید کننده را دقیقاً دنبال کنید. این شامل راهنمایی‌های تعمیر و نگهداری، تاریخچه به روز رسانی نرم‌افزار و سخت‌افزار و سایر موارد مربوطه است.

• نگهداری برنامه‌های آپدیت شده

سیستم مالتی پلکس ممکن است به صورت منظم بروز رسانی های نرم‌افزاری و فریمور احتیاج داشته باشد. توصیه می‌شود برنامه‌ها و فریمورهای جدید را از تولیدکننده دستگاه دریافت و بر روی سیستم نصب کنید تا عملکرد بهتر و به‌روزرسانی‌های امنیتی را به دست آورید.

• استفاده از قطعات اصلی و معتبر

در صورت نیاز به تعویض قطعات سیستم، اطمینان حاصل کنید که از قطعات اصلی و معتبر استفاده می‌کنید. استفاده از قطعات تقلبی و غیر اصلی ممکن است عملکرد سیستم را تحت تأثیر قرار دهد و در برخی موارد حتی باعث خرابی آن شود.

• مراقبت از صفحه نمایش

در صورت داشتن صفحه نمایش در سیستم مالتی پلکس، مراقبت دقیق از آن بسیار مهم است. استفاده از الکترونیک‌های مناسب برای تمیزکردن صفحه و جلوگیری از خراشیدگی و آسیب به آن بسیار ضروری است.
با رعایت این نکات، می‌توانید دوام و کارایی سیستم مالتی پلکس خودرو را به طور مداوم حفظ کنید و از ویژگی‌های آن بهره بیشتری ببرید.

بررسی نکات نگهداری و تعمیر سیستم مالتی پلکس

سخن پایانی در مورد سیستم مالتی پلکس خودرو

سیستم مالتی پلکس، به عنوان یک پیشرفت مهم در صنعت خودرو سازی، نه تنها برای کارخانه‌ها، مشتریان و تعمیرکاران ارتقاء کارایی فراهم کرده است، بلکه همچنین با جلوگیری از پیچیدگی سیم‌کشی‌ها و استفاده از یک سیستم مرکزی کنترل، به بهبود عملکرد کلان سیستم خودروها کمک نموده است.
کاهش چشمگیر سیم‌کشی‌ها نه تنها راحتی در کارخانه و تعمیرات را افزایش داده، بلکه با کاهش هزینه‌های تولید، قیمت پایه خودروها نیز به نفع مشتریان تاثیرگذار می‌شود.

سوالات متداول در مورد سیستم مالتی پلکس خودرو

1. BSI به چه منظوری در سیستم مولتی پلکس استفاده می‌شود؟
   BSI (واحد پردازشگر مرکزی) در سیستم مولتی پلکس در خودروها، برای مدیریت و کنترل ارتباط بین تمامی واحدهای الکترونیکی خودرو استفاده می‌شود. این واحد الکترونیکی با دریافت دستورات کد شده از راننده، آن‌ها را پردازش کرده و به عملگرهای مربوط به هر واحد الکترونیکی ارسال می‌کند.
2. کدام خودروهای ایرانی از سیستم مولتی پلکس استفاده می‌کنند؟
   در حال حاضر برخی از خودروهای ایرانی از سیستم مولتی پلکس بهره می‌برند. این خودروها شامل مدل‌هایی نظیر ۲۰۶، سمند، سورن، رانا، دنا، ۲۰۷، پارس و ۴۰۵ می‌شوند. سیستم مولتی پلکس در این خودروها استفاده می‌شود تا ارتباط بین واحدهای الکترونیکی مختلف خودرو بهبود یابد و اطلاعات به صورت کدهای الکتریکی از طریق یک سیم منتقل شود.
3. از کجا بدانیم خودرو مولتی پلکس است؟
   بررسی پشت آمپر ماشین
   بررسی عبارت‌ها بر روی نودها
   بررسی شکل ظاهری نود جلو